Algarve poza resortem
Życie zaczyna się kilkanaście kilometrów od oceanu
Są takie miejsca, które zaczynają się naprawdę dopiero wtedy, gdy zjedzie się z głównej drogi. Kilkanaście kilometrów od oceanu Algarve przestaje być wakacyjnym folderem
Najbardziej kocham portugalskie poranki. Chwilę przed upałem. Przed cykadami i ostrym światłem południa. Kiedy można usiąść z kawą na tarasie, przejść powoli przez ogród i patrzeć, jak Algarve budzi się do życia własnym, niespiesznym rytmem.
Algarve z folderów kończy się kilka kilometrów od wybrzeża
Większość osób przyjeżdża tutaj dla plaż, klifów i słońca. Ale prawdziwe życie Algarve toczy się trochę dalej — pomiędzy wzgórzami, małymi miejscowościami i starymi portugalskimi domami, które pamiętają zupełnie inne czasy.
Mouricão i São Bartolomeu de Messines leżą poza głównym turystycznym ruchem. Do oceanu jest stąd około dwudziestu kilometrów. Do najbliższej plaży jedzie się pół godziny. Ale właśnie tutaj zaczyna się Algarve, które pokochaliśmy najbardziej.
Nikt tu się specjalnie nie spieszy. To jedna z pierwszych rzeczy, które naprawdę zaczyna się zauważać po przeprowadzce. Załatwianie spraw w Portugalii bywa skomplikowane, a „za tydzień” wcale nie oznacza, że coś wydarzy się do tego czasu. Na początku potrafi to irytować. Zwłaszcza jeśli przyjeżdża się z miejsca, gdzie wszystko działa szybko i według planu.
Potem człowiek zaczyna rozumieć, że Portugalia po prostu funkcjonuje w innym rytmie.
Najbardziej kocham portugalskie poranki
Stary portugalski dom
Nasz stary dom ma swoje zasady. Czasami żartujemy, że duchy dawnych mieszkańców nadal są tutaj z nami. To właściwie dwa dawne portugalskie domy połączone w jedną całość i, według naszego sąsiada, jedne z najstarszych zabudowań w okolicy. Mają prawdopodobnie około dwustu lat.
Kamienne ściany mają miejscami ponad pół metra grubości, okna są niewielkie, a wnętrza nawet latem pozostają chłodne. Tutaj architektura przez wieki podporządkowana była klimatowi. W interiorze Algarve temperatury latem regularnie przekraczają 40 stopni i bez grubych murów trudno byłoby normalnie funkcjonować.
Latem życie przenosi się na zacienioną stronę domu. Dzień dopiero zaczyna się rozpędzać. Nie ma jeszcze powalającego upału. Jest cisza, spokój i zapach Portugalii zupełnie inny niż w Polsce.
Uwielbiam chodzić rano po ogrodzie z Figą — naszym kotem znalezionym kiedyś przy śmietniku. Patrzeć na rośliny, które przez noc właściwie niespecjalnie się zmieniły, ale nie o to chodzi. Chodzi o sam moment. O to, że tutaj człowiek naprawdę ma czas, żeby się zatrzymać.
Latem Algarve brzmi zupełnie inaczej niż zimą. W ciągu dnia grają cykady. Głośno, niemal nieprzerwanie. To jeden z tych dźwięków, które od razu kojarzą się z południem Europy i upałem.
Wieczorami słychać świerszcze. Przynajmniej do momentu, kiedy Figa postanowi na nie zapolować.
Podobnie zresztą jak na jaszczurki i małe traszki, które mieszkają tutaj wszędzie — na tarasie, pomiędzy kamieniami, w ogrodzie. W Portugalii człowiek szybko przyzwyczaja się do tego, że natura mieszka razem z nim. Problem w tym, że nasza kotka uważa, że cały ten świat został stworzony głównie dla niej.
Portugalia nauczyła mnie, że dzień nie musi zaczynać się od pośpiechu
Algarve poza resortami
W małych miejscowościach nie ma sklepu spożywczego, ale bar jest obowiązkowo. Bez kawy Portugalczycy nie funkcjonują, bez spotkań i rozmów też. Starsi mężczyźni siedzą przed barami jeszcze długo po południu. Ktoś wpada tylko na espresso, ale kończy się kolejną rozmową i następną kawą.
Kilka kilometrów dalej życie wygląda zupełnie inaczej niż w nadmorskich kurortach. Psy śpią w cieniu drzew. Sąsiad zagląda bez zapowiedzi i przynosi sadzonki kwiatów albo pokazuje, jak przycinać drzewa. Rozmowy mieszają portugalski z angielskim, czasem bardziej na zasadzie gestów niż słów.
Tutaj życie toczy się bardziej pomiędzy ludźmi niż pomiędzy obowiązkami.
Historia, która wciąż tutaj żyje
Sprawy urzędowe jeździmy załatwiać do Silves. To dawna stolica Algarve, która leży około dwudziestu kilometrów dalej. Miasto zostało założone jeszcze przez Rzymian, ale największy rozkwit przeżywało pod panowaniem Maurów, którzy przez kilkaset lat zajmowali południe Portugalii. Do dziś widać to w architekturze regionu, układzie ulic i sposobie budowania domów.
Mauretański zamek górujący nad Silves przypomina bardziej południe Hiszpanii albo północ Afryki niż wakacyjne Algarve z folderów biur podróży. Charakterystyczne kominy domów Algarve — ozdobne i ażurowe — również są śladem mauretańskich wpływów. Podobnie jak białe ściany odbijające światło, małe okna i grube mury chroniące przed upałem.
Obok naszego domu stoi stary mauretański piec, częściowo ukryty przez lata pod roślinnością. Oczyściliśmy go i został z nami jak fragment dawnego Algarve.
Historia jest tutaj obecna właściwie na każdym kroku
Życie podporządkowane naturze
Tutaj życie nadal bardzo mocno podporządkowane jest naturze i pogodzie. Algarve należy do najbardziej suchych regionów Europy. Deszcz przestaje padać zwykle w maju i wraca dopiero jesienią. Przez kilka miesięcy nie pada prawie wcale.
Latem ziemia robi się twarda i wysuszona. Zielone zimą wzgórza zmieniają kolor na brunatny i wypalony słońcem. Naturalny krajobraz interioru Algarve wygląda zupełnie inaczej niż pocztówkowe wybrzeże. Rosną stare drzewa oliwne, migdałowce, figowce i alfarroby — charakterystyczne dla południa Portugalii drzewa chleba świętojańskiego, które od wieków wykorzystywano tutaj do produkcji mąki i paszy.
Wysoka, spalona słońcem trawa przez całe lato przypomina bardziej południe Hiszpanii albo północ Afryki niż zieloną Portugalię z wyobrażeń turystów.
I właśnie dlatego pierwsze jesienne deszcze robią tutaj tak ogromne wrażenie.
Zima w Algarve jak polska wiosna
W listopadzie Algarve zaczyna budzić się do życia. W grudniu pierwszy raz kosi się trawę. W ciągu kilku tygodni krajobraz zmienia się całkowicie. Wypalona ziemia robi się intensywnie zielona, a wszystkie rośliny po miesiącach suszy zaczynają rosnąć niemal gwałtownie.
Kwitną dzikie kwiaty, szybko rośnie trawa, a powietrze staje się ciężkie od wilgoci i zapachu mokrej ziemi. To właśnie wtedy Algarve jest najbardziej zielone, świeże i żywe.
To jeden z powodów, dla których pokochałam Portugalię. I była to miłość niemal od pierwszego wejrzenia. Choć czasami Portugalia potrafi być trudna, chaotyczna i zupełnie inna niż wszystko, do czego byliśmy przyzwyczajeni, nigdy nie zmieniłabym tej decyzji.
Algarve najpiękniej wygląda wtedy, kiedy przestaje próbować być wakacyjnym rajem
Aleksandra Działak
Przez czternaście lat dziennikarka i redaktorka „Dziennika Łódzkiego”, (wcześniej publikowała jako Aleksandra Jasiczak). Dziś mieszka w Portugalii i opisuje Algarve z perspektywy codziennego życia, oceanu i podróży. Tworzy strony internetowe pod marką Kreatywna Buba.
